حکم تماس پرستار با بدن نامحرم

با توجه به فرا رسیدن میلاد حضرت زینب (سلام الله علیها) و نام گزاری این روز به نام «روز پرستار» جا دارد توجه و تامل بیشتری به احکام مرتبط این صنف زحمت کش و صبور داشته باشیم.
مهمترین مسئله که در فضای بیمارستان و پرستاران کاربرد دارد، بحث روابط با نامحرم در معاینه و تزریقات است.
با توجه به اینکه باید پرستار هر مریض متناسب با جنسیت آن جنس باشد ولی متاسفانه هنوز این مسئله جا نیافتاده و بعضا دیده می شود که اگر کسی به این مسائل اعتراض کنه محکوم به عقب افتادگی هم می شود.
معمولا هم گفته می شود اصلا فضای بیمارستان جای چشم چرانی و تحریک شدن نیست و این در حالی است که ما هنوز شناخت کامل به نیاز ها  و حساسیت نفس و وسوسه پذیر بدن آن نداریم.
شهید مطهری در این باره می گوید:
«با توجّه به اینکه روح بشر فوق العاده تحریک‏ پذیر است، اشتباه است که گمان کنیم تحریک پذیرى روح بشر محدود به حدّ خاصى است و از آن پس آرام مى‏‌گیرد. 
هیچ فردى از تصاحب زیبارویان و هیچ زنى از متوجّه کردن مردان و تصاحب قلب آنان و بالأخره هیچ دلى از هوس، سیر نمى‌‏شود.
تقاضاى نامحدود خواه ناخواه انجام ناشدنى است و همیشه مقرون به نوعى احساس محرومیّت، دست نیافتن به آرزوها و به نوبه خود منجر به اختلالات روحى و بیماریهاى روانى مى‌‏گردد که امروزه در دنیاى غرب بسیار به چشم مى ‏خورد».[۱]
برای همین تحریک پذیری ناشناخته انسان است که قرآن در مورد دختر حضرت شعیب می فرماید:«فَجَاءتْهُ إِحْدَاهُمَا تَمْشِي عَلَى اسْتِحْيَاء .. [قصص/۲۵] یکی از آن دو زن که به شرم راه می رفت..» یعنی راه رفتن زن هم می تواند محرک و مفسده انگیز باشد.
خوب با توجه به این پوشش موجود در بعضی از پرستاران و حضور مردان جوان به عنوان همراه و بیمار، جا دارد به احکام الهی درباره روابط زن و مرد و پوشش و حجاب توجه کنیم.
آیت الله خامنه ای
س: اگر براى پرستار غير مُماثل (غير هم‌جنس با بيمار) هنگام گرفتن نبض (فشارخون) و چيزهاى ديگرى که احتياج به لمس بدن بيمار دارند، دست کردن دستکش امکان داشته باشد، آيا انجام آن اعمال بدون دستکش‌هايى که پزشک هنگام درمان بيمار از آن‌ها استفاده مى‏ کند، جايز است؟
ج: با امکان لمس از روى لباس يا با دست کردن دستکش هنگام معالجه، ضرورتى به لمس بدن مريض غير مُماثل (غير هم جنس) وجود ندارد و بنابراين جايز نيست. [۲]
آیت الله سیستانی
س: پرستاری مسلمان، در یک کلینیک کار می کند و به مقتضای شغلش به اندام مردان اعم از مسلمان و غیر مسلمان دست می زند آیا چنین عملی جایز است؟ با علم به اینکه او ناگزیر است کار کند و کار، کمتر پیدا می شود وانگهی آیا فرقی میان لمس اندام مسلمان و غیر مسلمان، هست؟
ج: جایز نیست زن به اندام مرد نامحرم دست بزند اعم از مسلمان و غیر مسلمان مگر آنکه ضرورتی پیش آید که برطرف کننده حرمت باشد و متخصص همانند نباشد.[۳]
آیت الله مکارم شیرازی
س: گیرندگان خون اهدایی معمولاً بانوان هستند که هنگام خون گرفتن انگشتانشان با بازوی شخص اهداء کننده برخورد می کند. آیا در چنین شرایطی اهداء خون جایز است؟
ج: در صورتیکه ضرورتی برای خون دادن باشد و نتوان از پرستار هم جنس استفاده کرد اشکالی ندارد ولی باید در اینگونه موارد از دستکش های طبی استفاده کنند، تا اشکالی نداشته باشد.[۴]
---------------------------------------
پی نوشت:
[۱]. مطهری، مرتضی، مجموعه آثار (مسئله حجاب)، ج ۱۹، ص ۴۳۶، انتشارات صدرا، تهران، چاپ چهارم، ۱۴۲۲ق.
[۲]. سایت حضرت آیت الله خامنه ای/ احکام پزشکی.
[۳]. سایت حضرت آیت الله سیستانی/ احکام پرستاری.
[۴]. سایت حضرت آیت الله مکارم شیرازی.